Η λέξη πασάς, είναι αραβική: μπάσια. Και σημαίνει  τιτλούχος, προϊστάμενος υπηρεσίας. Μπάσια Κάτιμπ: αρχιγραμματέας. Οι Τούρκοι την καθιέρωσαν ως τιμητικό τίτλο, που έδινε ο σουλτάνος σε εξέχοντες στρατιωτικούς και πολιτικούς υπαλλήλους, της οθωμανικής αυτοκρατορίας.
Παράγωγα: κοτζάμ μπάσια: κοτζάμπασης: ο προεστός η δημογέροντας. Μπουλούκ μπάσια: ο μπουλούκμπασης: αρχηγός μπουλουκιών, ατάκτων στρατιωτών.
Απο τη λέξη μπάσια και ο συνοικισμός της Τρίπολης Μπασιάκος. Μπασακιώτης ή Πασακιώτης: επώνυμο που προήλθε από τον κάτοικο του Μπασιάκου.

Γιατί το λέμε έτσι
του Χρυσόστομου Κριμπά

Το 1828 έγινε απογραφή οικισμών και κτημάτων εις το βιλαέτιον  της Τριπολιτσάς: «Των κατοίκων Άνω Μπασιάκου σπίτια 29, Κάτω Μπασιάκου 25, καλύβια 8, αμπέλια στρέμματα 132, χωράφια στρ. 180, όλα αγορασμένα από Τούρκους τσιφλικάδες». Εκεί, ήταν η έδρα του τοπικού πασά. Απ’ αυτόν και η ονομασία.
Στα χρόνια της τουρκοκρατίας, οι πρόγονοι μας γνώρισαν την τυραννία πολλών πασάδων. Να μερικοί: Αλή πασάς των Ιωαννίνων,  Ιμπραήμ πασάς ή Μπραϊμης, Αχμέτ πασάς, Χουρσίτ, Χασάν, Μουχτάρ, Μουσταφά κ.α.
Τοπωνύμιο: Πασαλιμάνι, η Ζέα του Πειραιά
Θεόδωρος Κολοκοτρώνης: Έγινα είκοσι  χρονών, υπανδρεύτηκα και επήρα ενός πρώτου προεστού του λιονταριού την κόρη, τον οποίον τον χάλασεν ένας πασάς εις το Ανάπλι.
Ρήγας Παλαμήδης: 1799 Ιανουαρίου 28, ήλθεν ο Αχμέτ πασάς εις Τριπολιτσάν, 1799 Δεκεμβρίου 5, έφυγεν ο Αχμέτ πασάς. 1799 Δεκεμβρίου 17, ήλθεν ο Μουσταφά πασάς από τον Έπαχτον. 1801 Δεκεμβρίου 2, έδωκαν αρτζουχάλι (αίτηση) δια τον δεσπότην και τον Σωτήρον εις τον Μουσταφά πασάν.
Σχετικοί στίχοι από δημοτικά τραγούδια:
– Τι έχουν της Μάνης τα βουνά
και είναι βουρκωμένα;
Παλεύει ο Καπετάν πασάς
με τον Κολοκοτρώνη.
Κι ένας πασάς τους μίλησε
και τους παρακαλάει:
Κάντε νισάφι στρατηγέ
και σεις καπεταναίοι.
    Πέντε πασιάδες έρχονται
και στο χωριό θα μπούνε
να κυνηγούν την Κλεφτουριά
και τους καπεταναίους.
– Μα ήταν μέρα βροχερή
και η νύχτα ποντισμένη
που κίνησε ο Μπραήμπασας
από την Αλεξάνδρεια.
Μπραήμ πασάς επέρασε
με δεκοχτώ χιλιάδες
πήραν μανούλες με παιδιά
γυναίκες με τους άντρες.
– Πως με περνάς μπουλούκμπαση
να βγω να προσκυνήσω;
Εγώ είμ’ ο Γιάννης ο Ζορμπάς
κι αν σου βαστάει ζυγώνεις.
– Ξύπνα καημένε Αλή πασά
και βγάλε το φακιόλι
να ιδείς και τη Βασιλική
σκλάβα την παν’ στην Πόλη.
– Δεν στο’ λεγα Φροσύνη μου
κρύψε το δαχτυλίδι
γιατί αν το μάθει ο Αλήπασας
θε να σε φάει το φίδι.
– Μήδ’ ο βοριάς τα βάρεσε
μηδ’ η νοτιά τα πήρε
παλεύει ο καπετάν πασάς
με τον Κολοκοτρώνη.
– Εγώ πασά δεν σκιάζουμαι
και Τούρκους δεν φοβάμαι
και θα σας κάνω πόλεμο
ούλους να σας χαλάσω.

(759)