Ο Πολυχώρος της Χ.Τ. φάνηκε μικρός, πολύ μικρός να χωρέσει πάνω από 200 «τυχερά» άτομα τα οποία απόλαυσαν μια βραδιά «άλλο πράγμα», αυτή της Κυριακής 29 Γενάρη, το βράδυ! Δυστυχώς, έμεινε κόσμος εκτός… κι έκανε και παγωνιά…!

Ο Πολυχώρος της Χ.Τ. –κοινώς τα Εντευκτήρια του Σωματείου- είναι ένας παλιός μεν, χώρος, όμως νέος ως προς τη λειτουργία του αφού, σ’ ένα πολύ καλό σημείο της Πόλης –πίσω από το ξενοδοχ. «Μαίναλον»- καθιερώνεται, πλέον, ως χώρος (Πολυχώρος) για την πραγματοποίηση μικρών εκδηλώσεων όπως Κοντσέρτων και Ομιλιών, Συνελεύσεων και Διαλέξεων, Εκθέσεων και Πάρτι, Συναντήσεων και Παρουσιάσεων βιβλίων… Ντυμένος στα μπορντό βελούδα του, απομονώνει τους εξωτερικούς θορύβους και λειτουργεί ως «στούντιο» ενώ παρέχει την πολυτέλεια κι επισημότητα εκείνη που απαιτείται για την παρακολούθηση τέτοιων πολιτισμικών και πολιτιστικών εκδηλώσεων!

Την Κυριακή, λοιπόν, το βράδυ, τούτος ο συμπαθητικός χώρος, γνώρισε πιένες! Το γνωστό, στην Ελλάδα και το Εξωτερικό, τρίο (Πιάνο-Τραγούδι-Απαγγελία), Γιώργος Κουρουπός, Σπύρος Σακκάς και Ιουλίτα Ηλιοπούλου, αντίστοιχα, μ’ ένα Πρόγραμμα που μοντάρισαν, ειδικά, για την Τρίπολη… από τραγούδια, ποιήματα και παρλάτες επενδυμένα με πιάνο…, άφησαν εκστατικό το φιλότεχνο κοινό το οποίο παρακολουθούσε για πρώτη φορά μια τέτοια παράσταση υψηλών προδιαγραφών από διεθνούς φήμης Έλληνες Καλλιτέχνες!

Ήταν μια νύχτα μαγείας παρά την έξω παγωνιά… μια, καθόλα ζεστή ατμόσφαιρα, ζεστή και ξέχειλη από Τέχνη! Και τι δεν ακούσαμε…: από Φεντερίκο Γκαρθία Λόρκα και Οδυσσέα Ελύτη μέχρι «Κατσούρμο» του Γ. Χορτάτζη! Τραγούδια, όπως «Άγιος Γαβριήλ», «Τρελή Ροδιά», «Η Πεντάμορφη στον Κήπο», «Η Ελένη της Κρήτης», «Τραγούδι του Γάμου και φινάλε»… άφησαν εκστατικό το άψογο, από σεβασμό προς τους Εκτελεστές, κοινό! Η Ιουλίτα Ηλιοπούλου (θυμηθείτε τον Οδ. Ελύτη…), τρυφερή, θώπευσε με τις απαγγελίες της ενώ, ο Σπύρος Σακκάς (ο κατ’ εξοχήν Χατζιδακικός… από τη Λιλιπούπολη…) έδωσε τη σωστή ερμηνεία του Τραγουδιού και της Παρλάτας και, όπως πάντα,  δίδαξε ορθοφωνία!

Ο Γ. Κουρουπός ήταν ο γνωστός γνωστότατος Γ. Κουρουπός, ο οποίος συνεχίζει να εντυπωσιάζει πρωτοτυπώντας… με τις Συνθέσεις του, με το Πιάνο του… γλυκός, μειλίχιος, σεμνός… άγγιζε τα πλήκτρα και σκορπούσε ρίγη από “μοντεράτο” και “αλέγκρο”, ρίγη από “φόρτε” και “πιανίσιμο”… πάντα μ’ επένδυση ευαισθησίας, αρμονίας και γλυκύτητας!

Η ΧΟΡΩΔΙΑ ΤΡΙΠΟΛΗΣ από το 3ήμερο «20ο Πανελλήνιο Χορωδιακό Φεστιβάλ Τρίπολης» που έλαβε χώρα, στην Τρίπολη τέλος Νοέμβρη…, είχε, ομόφωνα, αποφασίσει, να τιμήσει το μεγάλο Συνθέτη και Δημιουργό, Γιώργο Κουρουπό, για τη μεγάλη και διαρκείας ουσιαστική προσφορά του, στη Μουσική της Χώρας μας- και όχι μόνο- αλλά και τη Χορωδιακή συνεισφορά του! Τότε, δεν έγινε… για προσωπικούς λόγους του Γ.Κ., και πραγματοποιήθηκε προχθές, κατά τη διάρκεια της Εκδήλωσης… Ο Μαέστρος της Χ.Τ., Μιχ. Γαργαλιώνης, διάβασε το Βιογραφικό, του Συνθέτη, και του απένειμε την «Τιμητική πλακέτα»…

Τιμής ένεκεν, ήταν και τα τρία τραγούδια του Μικτού Τμήματος της Χ.Τ., προς τον Γ.Κ., στην αρχή της Εκδήλωσης: «Αποχαιρετισμός στην Ειρήνη» του Αριστοφάνη, «Ανάγκη να σε πάρω εγώ» και «Τέσσερις Στρατηγοί» το μεν πρώτο σε σύνθεση Γιώργου Κουρουπού, τα δε δυο άλλα σε σύνθεση, Μάνου Χατζιδάκι (και τα τρία σε επεξεργασία, για Χορωδία, του Γ.Κ.).

Ο Μαθηματικός –γιατί είναι και Μαθηματικός της Σχολής του Πανεπ. Αθήνας- Γιώργος Κουρουπός, μίλησε προς το φιλότεχνο κοινό της πόλης, της Τρίπολης, ευχαρίστησε κι εκφράστηκε με κολακευτικά λόγια, τόσο για το 26ετές Καλλιτεχνικό έργο της Χ.Τ. όσο και για την απόδοσή της στον Χορωδιακό τομέα…

Η Οργάνωση ήταν, όπως πάντα, προσεγμένη και άψογη… κάτι που φάνηκε και στην Αφίσα και τα Προγράμματα… που τα διέκρινε καλλιέπεια…!

Το «φιλοξενούμενο τρίο» συνεχίζει για Γαλλία και Ισπανία ενώ, η Χ.Τ. ετοιμάζεται για την «Κασσιανή» του Μίκη Θεοδωράκη, 70 χρόνια μετά την πρώτη εκτέλεσή της (1942) στον Ι.Ν. Αγίας Βαρβάρας!

Η πρώτη αλήθεια είναι, πως ονειρευόμασταν, πριν 3-4 χρόνια, έτσι και φθάναμε στα 20, να κάναμε εκείνο, να κάναμε τ’ άλλο… Εδώ ‘ναι, που, λέει, «να μας συγχωρείς κυρ-Ασπασία που δε σε τρατάραμε» ή το “άλλα σκαμπάζει ο γάιδαρος κι άλλα ο γαϊδουρολάτης” ή και το άλλο “λογαριάζαμε χωρίς τον ξενοδόχο”… Η δεύτερη αλήθεια είναι, ότι, ο υπογραφόμενος, από τη στιγμή, που, κυκλοφόρησε, τσάτρα πάτρα, αυτή την εφημερίδα, μέχρι σήμερα, αυτή η σχέση του, είναι σχέση ζωής! Ξημεροβραδιαζόμαστε –και μόνο ένας ύπνος μας χωρίζει- με το τι θα γράψουμε, πού και ποιον θα ρωτήσουμε, αν θ’ αρέσει, πού θα βρούμε φωτογραφίες…

Όχι, η Ο.Α. δεν ήταν -και δεν είναι- μια Ημερήσια εφημερίδα που να κυνηγάει την είδηση· δεν είναι ούτε καν Εβδομαδιαία· όμως, λειτούργησε -και λειτουργεί- κάπως, παραπλήσια, σαν Κυριακάτικη έκδοση των σημερινών «Μεγάλων»… με τη διαφορά, ότι το χρώμα της είναι Τοπικό! Ουκ ολίγες φορές, επικαλούμαστε το, της Πατουλίδου, «για την Αρκαδία και την Τρίπολη, ρε γαμώτο»… Μ’ ένα 70% Τρίπολη κι ένα 30% Αρκαδία, προσπαθήσαμε και προσπαθούμε να ικανοποιούμε και να κρατάμε ενημερωμένους και ενωμένους τούς, όπου γης, Αρκάδες και Τριπολιτσιώτες! Έτσι, με τις λοιπές Αδελφές εφημερίδες, του Νομού, θεωρούμε πως πράξαμε -και πράττουμε- το καθήκον μας…

Όσοι, κατά καιρούς, προσπάθησαν να μας εντάξουν σε Κόμματα, Παρατάξεις… έστω και αργά, αντελήφθησαν, πως, στην πορσελάνη δεν κολλάει λάσπη… Συνεχίζουμε, να πορευόμαστε -στην κυριολεξία- ως αδέσμευτοι, αντικειμενικοί, ακομμάτιστοι, ευαίσθητοι… Συνεχίζουμε, κατ’ αυτόν τον τρόπο, να κυκλοφορούμε, ουδεμία σχέση έχοντες με «μαύρα» και παράνομα»…! Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ είναι ταυτόσημη της σκέψης μας και της συμπεριφοράς μας· η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ αποτελεί την κορωνίδα τού πιστεύω μας! Πιστεύουμε στις αρχές της Γαλλικής Επανάστασης: Ελευθερία, Ισότητα, Δικαιοσύνη! Όχι, στις Δικτατορίες. Ναι, στην ανθρώπινη αλληλεγγύη και στην κοινωνική δικαιοσύνη. Η Ο.Α. ανήκει μόνο στους Αρκάδες και τους Τριπολιτσιώτες· μόνο σ’ αυτούς! Όπως έχουμε ξαναπεί, ο θάνατος του συμπολίτη μας, για την Ο.Α., μετράει παραπάνω από το θάνατο του Προέδρου της Δημοκρατίας!

Η Ο.Α. είναι η Εφημερίδα που δίνει προτεραιότητα στο περιεχόμενο κι όχι στους «τεχνικούς» τίτλους, τα «σλόγκαν»… που εξαπατούν… Δικαιολογεί την άποψή της, θετικά ή αρνητικά· ποτέ, δεν την αφήνει ξεκρέμαστη· ποτέ, δε λασπολογεί!

Ίσως, όλα τ’ ανωτέρω, να σουμάρισαν οι Υπεύθυνοι του Υπουργείου Τύπου και Μ.Μ.Ε., και μας έδωσαν το ΠΡΩΤΟ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΒΡΑΒΕΙΟ 2006! Τους  ευχαριστούμε!

Αμέσως, όχι· όμως, λίγα χρόνια μετά την κυκλοφορία μας, βρεθήκαμε στην κορυφή, όχι μόνο του Αρκαδικού Τύπου, αλλά του Ελληνικού Περιοδικού Τύπου! Είναι μια θέση, που, με νύχια και με δόντια, προσπαθούμε να κρατήσουμε…· επιπρόσθετα, με τη μεγάλη κυκλοφορία μας!

Ένα μεγάλο ευχαριστώ, ανήκει σ’ Εσάς, αγαπητοί Συμπατριώτες-Συμπατριώτισσες, που μας διαβάζετε και μας στηρίζετε, ηθικά και οικονομικά… Άλλο μεγάλο ευχαριστώ, στο “σοφό”, Χρυσόστομο Κριμπά που είναι «η κατευθυντήρια γραμμή»… και, βέβαια, σε όλους τους Λοιπούς, αγαπητούς Φίλους, που, συμπαρίστανται, πνευματικά ή χειρωνακτικά, από το πρώτο φύλλο κυκλοφορίας τούτης της Εφημερίδας!

Και πάλι, πολλές ευχαριστίες και Υγιαίνετε.  Ν.Γ.

Η πλ. Κολοκοτρώνη πριν 60 και πλέον χρόνια, σε φωτό, του Γ. Κομποχόλη, παρμένη από το ξενοδοχ. «Σεμίραμις». Στο βάθος η οδός Βασ. Όλγας, σήμερα Γρ. Λαμπράκη. Δεξιά, το γωνιαίο, πρώτο σπίτι είναι του Καπετάν- Διαμαντόπουλου (οπλαρχηγού του 1821), σήμερα γυάλινη πολυκατοικία. Είναι δύσκολο να γίνει, έτσι, Δήμαρχε;

Γ ιάνγκο, έτσι κι ήμουν Δήμαρχος, όχι για μια 4ετία, μα, ούτε και για μια 4μηνία· μωρέ, αν ήμουν Δήμαρχος έστω και για ένα 4ήμερο…· ναι, έτσι, κι ήμουν Δήμαρχος έστω και για ένα 4ήμερο, θα ‘βαζα το μεγάλο στοίχημα, και θα το κέρδιζα! Ποιο είν’ αυτό το στοίχημα, το οποίο και θα κέρδιζα; Το στοίχημα θα ήταν: Να γκρεμίσω και να κτίσω, μέσα σε τέσσερα 24ωρα, όχι το Ναό του Σολομώντα, ούτε αυτόν της Αγια-Σοφιάς, ούτε αυτόν τ’ Αγιο-Βασιλειού…: Να ισοπεδώσω και να επαναφέρω στην προτέρα κατάστασή της την πλ. Κολοκοτρώνη! Δεν το περίμενες, ε; Κι όμως, στο ‘χω ξαναπεί κι άλλη φορά… Μάλιστα, επειδή, μια ζωή γείτονας ήτανε -κι είναι- κι ο φίλος μου πεθερός σου, Κώστας, πες του το, ότι, ο Νίκος, λέει το και το· εσύ, τι λες; θα μου ‘πεις, επειδή, το λέτε, εσύ και ο πεθερός μου, εσείς εκπροσωπείτε την Τρίπολη; Προς Θεού· δεν είπαμε κάτι τέτοιο…· όμως, όμως:

Δήμαρχε, σήμερα, όπως είναι, η πλ. Κολοκοτρώνη, δεν προσφέρει τίποτα… Να βαδίσεις στο πεζοδρόμιο της… αποκλείεται… αφού, έτσι και χάσεις την ισορροπία σου, τ’ αυτοκίνητα σ’ έφαγαν, λάχανο… αλλά και την ισορροπία σου να μη χάσεις, όταν είναι μισού μέτρου φάρδους το πεζοδρόμιο, από στιγμή σε στιγμή, παίζεις τη ζωή σου κορώνα γράμματα με κάποια καρότσα λεωφορείου, φορτηγού… Όσο για παιδιά, σ’ αυτό το πεζοδρόμιο… είναι σκέτη αυτοκτονία! Κι εδώ, θα μου ‘πεις, είν’ ανάγκη ν’ ανεβείς στην Πλατεία; ναι· ρε Γιάνγκο· κι ας πούμε, ότι θέλω, να πάω, από τη Βασιλέως Γεωργίου στην Ελ. Βενιζέλου…· πρέπει να επιλέξω, από δεξιά ή αριστερά… Απ’ όπου και να πάω… πρέπει να περάσω… και τι δεν πρέπει να περάσω… Όμως…

Όμως, Δήμαρχε, η σειρά σου, τώρα, απάντησε μου: Πρώτον· γιατί να είναι τόσο φαρδύς ο, πέριξ, κυκλικός δρόμος της; προς τι; Δεύτερον· ποιος βλέπει την Πλατεία και από πού… αν είναι ωραία, αν έχει νερά, φυτά, λαλουδικά…· φαίνεται μόνο από τον δεύτερο –και πάνω- όροφο των πέριξ πολυκατοικιών και αν είσαι επιβάτης λεωφορείου…! Αν θέλεις να είναι όπως είναι, Γιάνγκο, κατάργησέ την και στρώσε την με κυβόλιθους ώστε να μπορούμε, μέσα από φανάρια και γραμμές…, να περνάμε εύκολα σ’ αυτήν και, απ’ αυτήν, απέναντι… Δεν προσφέρει τίποτα, όπως είναι… Τρίτον· δε νομίζεις, ότι και τα τέσσερα περίπτερα, όπως είναι, «σκοτώνουν» τα όπισθεν κτίρια, καταστήματα κ.λ.π.; πίσω τους, δε δημιουργούνται άτακτα πάρκινγκ;

Δήμαρχε, «τα πολλά λόγια είναι φτώχεια»… και φτώχεια άλλη δε χρειαζόμαστε, αφού έχουμε… πλέον… Πάρε τη μεγάλη απόφαση και, με τις Υπηρεσίες σου, προχώρησε στην επαναφορά της πλ. Κολοκοτρώνη στην προ, του ΄65  εποχή… –θα μου ΄πεις, τι μου λες, εγώ, τότε γεννήθηκα… Πάρε την απόφαση και… σε μια ώρα ισοπέδωσε την… μεταφέροντας τα φυτά –όπως έκανες και με την πλ. Πετρινού- κάπου αλλού… Από ‘κει και πέρα: Δώσε της το τετράγωνο σχήμα που είχε, επέκτεινέ την, κατά πολύ, στενεύοντας το δρόμο κατά πολύ, ανέβασε τα περίπτερα πάνω της και δώσε της το «φυσιολογικό» σχήμα που είχε δηλ. ένα μικρό κυκλικό παρτέρι στη μέση, έναν σταυρό-διάδρομο (βλέπε φωτό), δέντρα, λουλούδια, παιδική χαρά… και

Και, πολλά παγκάκια, Γιάνγκο… ώστε, η πλ. Κολοκοτρώνη, να έχει κι αυτόν το χαρακτήρα, να μπορεί δηλ. ο άλλος, να περιπατεί, να κάθεται, να ξεκουράζεται, να ‘ρχεται η γιαγιά κι ο παππούς και να παίζουν τα εγγόνια τους…, μια παραδοσιακή βρύση, στη μέση, μουριές που είχε, ήμερες…! Ναι· χρειάζεται, αυτή η Πλατεία, η οποία, όπως την προτείνω, θα διπλασιαστεί σε τετραγωνικά…! Θα είναι κι ένας πνεύμονας ανάσας… πρασίνου, απανεμιάς τα θερινά βράδια και απόλαυσης και δροσιάς όλη τη μέρα!

Δήμαρχε, σκέψου το· μιας και, επί των ημερών σου, θα τελειώσει η πλ. Άρεως, θα τελειώσει η πλ. Πετρινού, ας τελειώσει και η πλ. Κολοκοτρώνη… με την ονομασία «Πλατεία Αλέξανδρου Παπαναστασίου…»· πλ. Αλέξανδρου Παπαναστασίου, για τους λόγους που έχουμε προαναφέρει… δηλ. α) επειδή, δίπλα της, στου γιατρού Παπαχριστόπουλου, γεννήθηκε ο Αλέξ. Παπαναστασίου και β) για να πάρει τ’ όνομα, της πλ. Κολοκοτρώνη, η πλ. Άρεως μιας κι έχει και τον Ανδριάντα…

Καλές Απόκριες, Δήμαρχε…

Δεν υπάρχει χαμούρα –το, χαμούρα, χαριτολογώντας αλλά κι από πείσμα και παράπονο το λέμε…- που να μην ήλθε, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά που να μην ήλθε στην Αρκαδία και να μην υποκλίθηκε στ’ «άγια χώματα της»…· την Αρκαδία του Βιργίλιου και του Sannazaro, του Gravina και του Μ. Θερβάντες, του Πουσέν και του Ristori… την Αρκαδία, που, συγκλόνιζε με τον Πάνα και τον Βάκχο, τον Εύανδρο και τον Πάλλαντα, τις Νύμφες και τους Ποιμένες… κι εμείς, κι εμείς «οι άλλες χαμούρες» αφήσαμε τούτον τον τόπο να φυλλορροεί αγνοώντας την ιστορία του, τα ιδανικά του, τα σύμβολα του, τη μαγεία του…!

Ναι· δεν είναι μόνο, ο Γ. Κλεμανσώ, που προσκύνησε στην Αρκαδία… ούτε και τόσοι άλλοι όπως ο κλέφτης, Έλγιν… Και ο λεπτεπίλεπτος, διεθνούς φήμης όλων των εποχών, Όσκαρ Γουάιλντ, πέρασε από την Αρκαδία! Ήταν, τότε, που βρισκόταν, στην Ιταλία, υπότροφος του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης (1874-1878)… Τότε, λοιπόν, δεν έχασε την ευκαιρία, και με πλοιάριο, κρυφά, έφθασε στο Κατάκωλο -από το Μπρίντεζι– και από εκεί ήρθε στην Ολυμπία οπότε συνέχισε μέσα στην Αρκαδία «ευελπιστώντας να συναντήσει τον Πάνα»!

«Ο Μέγας Παν είναι νεκρός

και τώρα βασιλεύει εκεί

της Παναγιάς ο γιος…»…

Πάνε, λοιπόν, 134 από τότε… το, γεμάτο περιπέτειες, ταξίδι, του Όσκαρ Ουάιλντ, στην Αρκαδία, από βουνό σε βουνό, και από διάσελο σε διάσελο, παρέα με τον αγωγιάτη του, έναν σκληροτράχηλο Γορτύνιο, που, μην ανεχόμενος τις “ιδιοτροπίες”, του μεγάλου Θεατρικού Συγγραφέα, έβγαλε το μαχαίρι του «και θα του πέρναγε τ’ άντερα κολάρο» αν, ο Ιρλανδός, την τελευταία στιγμή, δεν έβγαζε την πιστόλα του και δεν τον κρατούσε μακριά του… Οι λόγοι, τι άλλο μπορεί να ‘τανε, από… αφού, ο Όσκαρ Φίνγκαρ Ο΄ Φλάχερτι Γουίλ Ουάιλντ (16 Οκτωβρ. 1854-30 Νοεμβρ. 1900), ήταν καραμπινάτος ομοφυλόφιλος και για το κουσούρι του, αυτό, καταδικάστηκε σε δυο χρόνια φυλάκιση (καταναγκαστικά έργα…) κάτι που κλόνισε την υγεία του…

Δεν ήταν μόνο ο Όθωνας και, νωρίτερα, ο Λόρδος Βύρωνας, που, φόρεσαν φουστανέλα, όπως κι άλλοι… Μπαίνοντας, ο ποιητής, στην Αρκαδία, μάλλον στα Λαγκάδια, αγόρασε και ντύθηκε με φουστανέλα οπότε και ποζάρισε…!

Επιστρέφοντας, ο Ο.Ο. στην Οξφόρδη έγραψε τις «Ταξιδιωτικές Εντυπώσεις» του μέσα από τις οποίες είναι και το…:

Ζαφείρι ήταν η θάλασσα

κι ο ουρανός οπάλι

κι όταν σηκώσαμε πανιά

για τη στεριά τη γαλανή,

προς την Ανατολή,

τα εφυσούσε ο άνεμος

σαν μια γλυκειά πνοή.

Κι είδα απ’ την πρύμνη την ψηλή,

με βουρκωμένο μάτι,

της Ζάκυνθος κάθε ελιά,

λιθάρι και ρυάκι.

Και της Ιθάκης τους γκρεμούς,

όλους κι αυτούς τους είδα.

Και με πολλή συγκίνηση

αγνάντεψα ακόμη

και του Λυκαίου την κορυφή,

που χιόνια τη γεμίζουν,

και κάθε λόφο Αρκαδικό

που λουλούδια στολίζουν.

Κύματα έκαναν τα πανιά,

χτυπώντας τα κατάρτια,

κύματα και η θάλασσα

στα πλάγια του πλοίου,

κύματα και τα χάχανα

των κοριτσιών στην πρύμνη.

Αυτό μονάχα άκουγες

εκείνη εκεί την ώρα.

Κι όταν η δύση άρχισε

με φλόγες να φουντώνει

και σαν καράβι πύρινο

ο ήλιος στα νερά,

τότε κι εγώ ξεπήδησα

και στάθηκα, επί τέλους,

στο χώμα της Ελλάδας!

Τι χαρά!…

Πόσο μεγάλη, ως ιδέα, λοιπόν, είναι η Αρκαδία, που, καταδέχθηκε, ο με το σπινθηροβόλο βλέμμα, μεγάλος Συγγραφέας, Ποιητής και Θεατρικός… να γράψει γι’ αυτήν! Τ’ αθάνατα έργα: «Η βεντάλια της Λαίδης Γουίντερμηρ», «ο σοβαρός κύριος Ερνέστος», «Ραβέννα» (ποίημα… βραβείο Νιούντιγκειτ…), «Το Πορτρέτο της Ντόριαν Γκρέυ», «Σαλώμη», «Μια γυναίκα χωρίς σημασία», «Ένας ιδανικός σύζυγος», «Η μπαλάντα της φυλακής»…

Δε γνωρίζουμε, αν έφθασε και στην Τριπολιτσά, ο Όσκαρ Ουάιλντ… Ίσως, ναι, αν και δεν είχε λόγο να έλθει αφού, το ενδιαφέρον του, ήταν τα φυσικά κάλλη της Αρκαδίας… οπότε, πρέπει να έφθασε στο Λούσιο και το Λάδωνα, τον Αλφειό… κι επειδή ήταν «σκαστός» από την Ιταλία, ξαναγύρισε, εσπευσμένα, στο Κατάκωλο, πέρασε από τη Ζάκυνθο και αποβιβάστηκε στο Μπρίντεζι…

Στο μικρό ταξίδι του, στην Ελλάδα, συνοδευόταν από τον φιλέλληνα-ελληνολάτρη, Τζων Πέτλαντ Μάχαφυ (ιστορικός-φιλόλογος) ο οποίος, τον ακολούθησε με μοναδικό σκοπό να μην ασπαστεί το Ρωμαιοκαθολικισμό κάτι που δεν κατάφερε αφού, ο Ο.Ο., στα τελευταία του, ασπάσθηκε τον Καθολικισμό… Κατ’ άλλους, ο μεγάλος Μυθιστοριογράφος… πέρασε και από την Τριπολιτσά προκειμένου επισκεφθεί τις Μυκήνες!

Να σημειωθεί, ότι, η μητέρα του Ποιητή, Τζέην Φραντσέσκα, είχε μελετήσει Ελληνικά από νεαρή ηλικία και απήγγελλε τον Προμηθέα Δεσμώτη, του Αισχύλου ενώ, ο Όσκαρ, τρία χρόνια, πριν επισκεφθεί, την Ελλάδα, είχε βραβευτεί στα Αρχαία Ελληνικά!

«Ήμουν σχεδόν δεκάξι χρόνων όταν άρχισα να αντιλαμβάνομαι τα θαύμα και το κάλλος της αρχαίας ελληνικής ζωής. Ξαφνικά, μου φάνηκε πως έβλεπα λευκές φιγούρες να ρίχνουν πορφυρές σκιές πάνω στις ηλιόλουστες παλαίστρες· ομάδες γυμνών νέων και νεαρών παρθένων να κινούνται μέσα σ’ ένα βαθύ γαλάζιο φόντο σαν να ήταν πάνω στη ζωφόρο του Παρθενώνα… Από αγάπη σε όλα αυτά, άρχισα να μελετώ ελληνικά με ενθουσιασμό και όσο πιο πολύ τα μελετούσα, τόσο περισσότερο μαγευόμουν… Από μικρός συνήθιζα να ταυτίζομαι με κάθε ξεχωριστό χαρακτήρα που διάβαζα στα βιβλία, αλλά, εκεί ανάμεσα στα δεκαπέντε με δεκάξι, παρατήρησα, με κάποια απορία, ότι μου ήταν πιο εύκολο να με φαντάζομαι ως Αλκιβιάδη ή Σοφοκλή, παρά ως Αλέξανδρο ή Καίσαρα».

Αλλά και ο πατέρας του, είχε επισκεφθεί την Ελλάδα (επιτυχημένος γιατρός και χειρούργος)…

Άλλοι λένε ότι, ο Όσκαρ, έφυγε από μηνιγγίτιδα άλλοι από σύφιλη…

Εν κατακλείδι, επαληθευόμαστε για τις ομοφυλοφιλικές σχέσεις των περισσότερων Φιλελλήνων και Περιηγητών στη χώρα μας… Το «κλίμα» δεν τους σήκωνε στη χώρα τους και έφευγαν… Ένας    ήταν και, ο Όσκαρ, ο οποίος, αν κι είχε «μπερδέψει» την κατάσταση (παντρεύτηκε κι έκανε δυο γιους…) εντούτοις αποκαλύφθηκε… κάτι που αναφέρουν, οι βιογράφοι του… αλλά και ο ίδιος στο τελευταίο βιβλίο του… Ντυνόταν με εστετίστικο κουστούμι, βελούδινο σακάκι, μέχρι το γόνατο παντελόνι και μαύρες μεταξωτές κάλτσες… με τις χαύνες πόζες και το απλανές βλέμμα… Όλοι αυτοί, βέβαια, μας έκαναν καλό αφού παρακίνησαν κι άλλους, κι άλλους…

Ίσως, να μη θέλουμε, να πούμε, την αλήθεια ότι, δηλ. τα Ενοικιαστήρια, δεν ανέρχονται σ’ 100άδες αλλ’ ίσως σε 1000άδες! Είν’ αλήθεια, πως χάσαμε τον αριθμό! Μόνο στο κούτελο του τριπολιτσιώτη δεν έχουν κολληθεί τα «Ενοικιάζεται»…· κατά τ’ άλλα πάμε πρίμα… Τι έχει συμβεί;

Κατά πρώτο αφήνουν τα παλιά και γερασμένα διαμερίσματα και πάνε στα καινούργια… διότι έχουμε γερασμένες πολυκατοικίες, στην Τρίπολη, των 30 και 40 ετών, πεπαλαιωμένες, χωρίς συντήρηση, χωρίς αυτόνομη θέρμανση… Και, φεύγουν, διότι, στο καινούργιο, εκτός του ότι είναι καινούργιο, το ενοίκιο ίσως να είναι και πιο φθηνό…! Και, πάνω, απ’ όλα, έχει αυτόνομη θέρμανση κάτι, που, ο άλλος το επιζητεί αφού θέλει να κάψει ελάχιστα η καθόλου… ξέχωρα τού ότι, ο κοσμάκης, έχει αγοράσει δικό του τσαρδάκι με δάνειο, το εφάπαξ…

Κατά δεύτερο, ξενοικιάζονται διαμερίσματα τα οποία κατείχαν «Αλλοδαποί»… Έκαναν υπομονή ένα χρόνο, δύο χρόνια, είδαν κι απόειδαν ότι δεν υπάρχει μέλλον, μάζεψαν τα μπογαλάκια τους «και δώθε παν’ οι άλλοι»… Έφυγαν, κυρίως, προς Αλβανία όπου, εκεί, στο χωριό τους, εκτός του ότι, με τα δικά μας χρήματα, έχουν φτιάξει τα σπίτια τους, έχουν το ψωμί τους, το τυρί τους, τα χόρτα τους…

Κατά τρίτο, ξενοικιάζονται μαγαζιά…· μαγαζιά, που, μέχρι χθες ακριβοπληρώνονταν το μήνα… Και, ξενοικιάζονται από αναδουλειά… Ξέρεις, τι θα ‘πει, να είσαι, στο κατώφλι του μαγαζιού σου, από το πρωί μέχρι το βράδυ, και να ντουφεκάς, και να ντουφεκάς και να μη σταυρώνεις πελάτη…!

Περνάς στη μια πολυκατοικία… και βλέπεις, όχι ένα, αλλά δύο και τρία «Ενοικιάζεται»… Περνάς, στην άλλη, το ίδιο… Περνάς στα μαγαζιά της Εθν. Αντίστασης και της Ουάσινγκτον… σωρό το «Ενοικιάζεται»… Περνάς στην Κέννεντυ και στην Ελ. Βενιζέλου, το ίδιο… Περνάς εδώ, περνάς εκεί… κίτρινα «Ενοικιάζεται», κόκκινα «Ενοικιάζεται», ασπρόμαυρα «Ενοικιάζεται»…, με κεφαλαία γράμματα «Ενοικιάζεται», με πεζά «Ενοικιάζεται», περνάς στην κολόνα «Ενοικιάζεται», περνάς στον τοίχο «Ενοικιάζεται», στο τζάμι «Ενοικιάζεται»…

Το καλύτερο είναι, να πακτωθεί ένα μεγάλο «ΕΝΟΙΚΙΑΖΕΤΑΙ» στο έμπα, της Τρίπολης, από την Εθνική οδό… κι ας έρθουν…· αλλά ποιοι να ‘ρθουν, σήμερα, που «Ενοικιάζεται» όλη η Ελλάδα!

Γιάνγκο, αν κι έχουμε φτώχεια… -και, οσονούπω, «θα υπάρξει φτώχεια και των γονέων»…- για ένα πράγμα σε ικετεύω και σ’ εκλιπαρώ… για να μη θρηνήσουμε θύματα… πολλά θύματα…· κι όχι μόνο αυτό, αλλά θα γίνουμε βούκινο και πανελλαδικά· βούκινο για την αμέλειά μας όλ’ αυτά τα 25 χρόνια…!

Δήμαρχε, αν δεν αντελήφθηκες το “περί βουκίνου”… εννοώ το Πνευματικό Κέντρο… το οποίο, εσπευσμένα, και χωρίς να έχει τελειώσει, εγκαινιάσθηκε το 1986 –σε μια «πανηγυρική κάθοδο» του Αντρέα…- και, από τότε μέχρι σήμερα, όχι δεν μπήκε καρφί… αλλ’ ούτε κι έχει τελειώσει κι ούτε καν έχει παραδοθεί από τον Εργολάβο –απ’ ό,τι λέγεται- στο Δήμο!

(Εδώ, κάπου, ίσως ξινιστούν κάποιοι… και μας πούνε «γιατί, λες, ότι δεν μπήκε καρφί; ξεχνάς το υπόγειο…;»· αυτό, το υποτιθέμενο «αμφιθέατρο», υπόγειο… Καταρχήν, μόνο αμφιθέατρο, δε λέγεται, όπως και δεν είναι, αμφιθέατρο, αφού, τα χαρακτηριστικά ενός αμφιθεάτρου είναι τα γνωστά, με τα εκατέρωθεν… –βλέπε Επίδαυρο… Βέβαια, τ’ ότι έγινε, καλώς έγινε, διότι “απ’ ολότελα καλή κι η Παναγιώταινα”… από σκέτο υπόγειο που ήτανε… όμως…).

Γιάνγκο, πρέπει να είμαστε οι μοναδικοί, εν Ελλάδι, που ένα Δημοτικό Πολιτιστικό Κέντρο -όπως το δικό μας- αρκετά όμορφο και περικαλλές κτίριο, άκουσον άκουσον, Γιάνγκο, θερμαίνεται με σόμπες υγραερίου… την σήμερον ημέραν… του ξημερώματος του 2012! Δήμαρχε, θερμαίνεται; αμ δε θερμαίνεται εκτός, εκτός κι αν κάτσεις από κάτω τους… αλλά κι εκεί θα καεί το κεφάλι σου και θα πάθεις… «θερμοκεφαλίτιδα»…· θα ζαλιστείς… κι όταν ‘βγεις έξω, με το κρύο, θα πάθεις ψύξη! Και, καλά, με την, ψύξη, δεν πεθαίνεις· το πολύ πολύ να πονοκεφαλιάζεις κάτι μέρες… Όμως, Γιάνγκο, έχεις φανταστεί, αν εκραγεί –ουδόλως ουτοπιστικό και “κούφια η ώρα που τ’ ακούει”- μια φιάλη, τι μέλλει γενέσθαι; Γιάνγκο, θα θρηνήσουμε 10άδες θύματα συμπολιτών μας! Και, τότε, Δήμαρχε, εκτός του βουκίνου… που θ’ αναμεταδίδουν, για μήνες, οι τηλεοράσεις και τα ραδιόφωνα και θα γράφουν οι εφημερίδες…, και θα το έχεις κρίμα στο λαιμό σου, και θα πας και φυλακή! Γιάνγκο, έχεις σκεφθεί, ότι μπορείς να πας και φυλακή;! Αν εκραγεί, λοιπόν, μια φιάλη -«κούφια η ώρα που τ’ ακούει» ξαναλέω- και είχες κάνει στο Πεζικό, θα γνώριζες ότι, μέσα σε μαρμάρινους χώρους, όταν εκρήγνυται μια χειροβομβίδα, έχει 100% αποτελεσματικότητα αφού, οι λείες επιφάνειες, επιτρέπουν την επιστροφή των θραυσμάτων… κάτι που, δεν επιτρέπουν, τα ξύλινα ή βελούδινα ή… περιβάλλοντα!

Γι’ αυτό, βρε Γιάνγκο, απ’ όλη μας τη φτώχεια, βάλε τα σκασμένα καλοριφέρ… και, συνάμα, βάλε τα γυαλιά, σε όλους τους προκατόχους σου, από το 1986 μέχρι σήμερα!

Κι ένα άλλο, Δήμαρχε· πρέπει να τοποθετηθούν δυο “ανεμοθραύστες” -τζαμένια εμπόδια- ώστε να μην περνά ο κρύος αέρας εντός των προθαλάμων…- ένας στην κάτω και ένας στην επάνω είσοδο… αφού, έτσι και ανοίγουν εκείνες, οι ασήκωτες σιδερένιες…, όλο τ’ αγιάζι μπαίνει μέσα…!

Δήμαρχε, ειλικρινά, κάνε κάτι, το γρηγορότερο αφού, όλο και γίνονται εκδηλώσεις… και ο χειμώνας, ως γνωστόν, στην Τριπολιτσά, κρατάει όσο μία εγκυμοσύνη!

Χρόνια πολλά, Δήμαρχε, καλή χρονιά…

Ήταν –και είναι- ένα Τέλος, Ανταποδοτικό, δηλαδή, εισπράττεται, από τους Δημότες, κι επιστρέφεται σ’ αυτούς υπό μορφή Πολιτισμικών και Πολιτιστικών Εκδηλώσεων…

Και, πράγματι, εισακουστήκαμε, ως Εφημερίδα, και με τη συνηγορία των Πολιτιστικών Συλλόγων μας, θεσπίστηκε το Πολιτιστικό Τέλος, χωρίς, όμως, ν’ αλλάξει, τίποτα, για τους Συλλόγους τούς, πραγματικά, έχοντες ανάγκη αυτά τα χρήματα και τα οποία θα επέστρεφαν, ως Πολιτιστική και Πολιτισμική «τροφή» στους Δημότες μας… με τις, προς αυτούς, δωρεάν παραστάσεις τους… Συγκεκριμένα, θεσπίστηκε, ανά ρολόι της ΔΕΥΑΤ, να εισπράττεται ένα εφάπαξ ποσό κατ’ έτος για την ενίσχυση των Συλλόγων μας… με ανταπόδοση, από μέρους τους…

Όμως, αυτά τα χρήματα, ουδέποτε πήραν οι Σύλλογοι στα χέρια τους… για να πληρώσουν λειτουργικά τους έξοδα (ενοίκια, ΔΕΗ, ΟΤΕ, ΔΕΥΑΤ, άλλα λειτουργικά έξοδα, γραφική ύλη, πετρέλαιο, καθαριότητα αναλώσιμα, επισκευές…) και να σταθούν στα πόδια τους, αφενός και, αφετέρου, να πραγματοποιήσουν κάποιες μικροεκδηλώσεις για τους Δημότες μας…

Ίσως, να μας ‘πει, κάποιος και φαινομενικά δίκαιο θα έχει –ότι, λες ψέματα, αφού, πώς πραγματοποιούνται οι κάποιες εκδηλώσεις, φεστιβάλ… Αυτό, αγαπητοί φίλοι, δεν είναι φρέσκο φρούτο αφού, εδώ και 30 χρόνια, πραγματοποιούνται αυτές οι εκδηλώσεις με συνδιοργανώσεις· δηλ. ο Άλφα Πολιτιστικός Σύλλογος με τη Νομαρχία ή το Δήμο Τρίπολης ή το Κέντρο Καλλιτεχνικής Πράξης ή την Περιφέρεια…· σήμερα… ουδείς, από τους Συλλόγους, παίρνει χρήματα, στα χέρια του, για την πραγματοποίηση αυτών των εκδηλώσεων… αλλά, απλά, λειτουργεί, ως «σχεδόν Οργανωτής» άνευ, όμως, αντικρίσματος! Ναι· σήμερα, δεν μπαίνει, ούτε ένα ευρώ, ως ενίσχυση, από τους παραπάνω φορείς, στο Ταμείο καθενός Συλλόγου!

Κι όμως, το Πολιτιστικό Τέλος, αυτό το ρόλο και το σκοπό είχε κι έχει ήτοι, να ενισχύει, οικονομικά, τους Συλλόγους, και για την ύπαρξη τους, και για την πραγματοποίηση μικρών εκδηλώσεων… πλην των μεγάλων… που δύνανται να πραγματοποιούνται με συνδιοργανώσεις!

Αλλά, και αυτές οι, εδώ και 30 χρόνια, πραγματοποιούμενες εκδηλώσεις, ουδέποτε είχαν αξιοκρατικό χαρακτήρα… αλλ’ «ο έχων μαχαίρι, έτρωγε πεπόνι»… Αν δε γνώριζες το Νομάρχη, αν δεν ήσουν «κλακαδόρος» κάποιου Δημάρχου ή αν δεν ανήκες στο περιβάλλον της ΤΕΔΚΑ ή… δεν έπαιρνες… Το ίδιο εάν ήσουν ένας αξιοπρεπής Πρόεδρος Διοικητικού Συμβουλίου ενός Συλλόγου ή εάν, όλο το Συμβούλιο, ανέμενε να δικαιωθεί, αξιοκρατικά! Έπρεπε να εκλιπαρείς, να «σκύβεις μέση», να προσκυνάς Κόμματα και Δημοτικές Παρατάξεις… τα γνωστά τα οποία και μας οδήγησαν… εδώ που φτάσαμε…

Θα είμαστε αγνώμονες, βέβαια, εάν δεν δεχόμαστε, ότι, έστω και μ’ αυτό τον τρόπο, τόσο η Νομαρχία όσο και η ΤΕΔΚΑ, ο Δήμος Τρίπολης και οι Δήμοι Αρκαδίας…, θα είμαστε αγνώμονες εάν δε δεχόμαστε ότι έδωσαν χρήματα για Συλλογικές Πολιτιστικές Εκδηλώσεις… πολύ λιγότερα, όμως, από εκείνα που δόθηκαν “για γουρνοπούλες…” και για “εμπορικές…” αθηναϊκές -αμφίβολης ποιότητας- παραστάσεις… 50 κι 60 χιλ. ευρώ(!)… η κάθε μια… χρήματα ενός έτους για ένα ερασιτεχνικό καλλιτεχνικό Σύλλογο που “ξελασπώνει” αρκετές φορές το χρόνο… την πόλη και που την προβάλλει προς τα έξω, στο Εσωτερικό και Εξωτερικό!

Και τώρα στο «δια ταύτα»… Πλην των Χορευτικών Συλλόγων της Πόλης μας, οι οποίοι λειτουργούν, λίαν επιτυχώς, όχι εμπορικά αλλά Παραδοσιακά και που, όμως, βγάζουν τα έξοδα τους αφού εισπράττουν από κάθε παιδί… και για τους οποίους Χορευτικούς Συλλόγους, δίνει χρήματα, ο Δήμος –και καλά κάνει- για Χορευτικές, κατ’ έτος, Εκδηλώσεις-Συνδιοργανώσεις… οι Λοιποί; οι Λοιποί που δεν εισπράττουν; οι Λοιποί, όπως οι δυο Χορωδίες, ο Φιλοτεχνικός… που δεν εισπράττουν; και μόνο, ένα Κονσέρτο Κλασικής Μουσικής εάν θέλεις, να πραγματοποιήσεις –π.χ. ένα πιάνο, δυο βιολιά-  θέλεις, ανάλογα, με τα «ονόματα» που θα καλέσεις… 3 με 4 χιλ. ευρώ, ίσως και 5 χιλ.! Θα μου ‘πεις, γιατί να φέρεις; μα, πρέπει να μορφωθεί, ο Δημότης, και γύρω από τη Μουσική, την Προκλασική και Κλασική, την Αναγεννησιακή και τη Σύγχρονη, Ελληνική και Ξένη, αλλά και να ‘δει και ν’ ακούσει, από κοντά, τον ήχο του πιάνου με τα δυο βιολιά, ποιο το άκουσμα, τη μεταξύ τους σχέση… αφού, “όλα, δεν είναι πανηγύρια…”! Όμως, αυτοί, οι Σύλλογοι, διατηρούν και Εντευκτήρια αλλά και διατηρούν και διάφορα Τμήματα που διδάσκουν και τους μαθαίνουν Μουσική (Παιδιά, Νέους, Ενήλικες)… Πώς θα διατηρηθούν στη ζωή αυτοί οι Σύλλογοι; πώς θα διατηρηθούν στη ζωή όταν, πλέον, έχουν ξεζουμιστεί, οι ίδιοι άνθρωποι, να πληρώνουν από την τσέπη τους και οι οποίοι ούτε καν στη Μεσαία τάξη ανήκουν!

Γι’ αυτό, το λόγο, αναμένουμε από τον Δήμαρχο, Γιάννη Σμυρνιώτη, ο οποίος και αυτός ασχολείται πολλά χρόνια με τ’ άμισθα κοινά, να πάρει κάποια ευνοϊκά μέτρα, για τους παραπάνω Συλλόγους, πάντα σε συσχέτιση με το Πολιτιστικό Τέλος, κάποια μέτρα από 1-1-’12…

Είδωμεν….

Ν.Γ.

Η πρώτη φορά, που κατέβηκα στην πλ. Άρεως, ήταν, όταν πήγαμε, με τη μητέρα μου, πλυμένα και σιδερωμένα ρούχα στον πατέρα και πήραμε τ’ άπλυτα… Έσκυψε, η μάνα, στο μικρό παραθυράκι της φυλακής… και από εκεί έγινε η ανταλλαγή… Ο πατέρας κράτησε λίγο το χέρι της και της έδωσε ένα σημείωμα που, η μάνα στην επιστροφή, το διάβασε κι άρχισε να κλαίει! Εκεί, για πρώτη φορά, είδα την πλ. Άρεως και το Δικαστικό Μέγαρο!

Κάπου στις αρχές του ’50… είδα το Παναρκαδικό Νοσοκομείο… ένα τόσο μεγάλο κτίριο! Πέθανε ο παππούς, κι η μάνα, μη έχοντας πού να με αφήσει με πήρε μαζί της… Ήταν το τελευταίο βλέμμα, του παππού, σε μένα! Με κοίταξε κι έγειρε το κεφάλι… Η μάνα τού ‘κλεισε τα μάτια και η θεία, η Ελένη, του σκέπασε το πρόσωπο με το μαντήλι της… Βγάλε το παιδί έξω, είπε στη μάνα η νοσοκόμα…

Όταν ήμουν μικρός, ειλικρινά όσοι με ρωτούσαν, «τι θα γίνεις όταν μεγαλώσεις;»… σ’ όλους απαντούσα, ζαχαροπλάστης! Ναι· μου άρεσαν τα γλυκά τα οποία, όμως, τα στερούμην αφού δεν μπορούσα να συγκεντρώσω το 50αράκι, για το πατρακλίκι στου Θοδόση!

Μικρός διάβαζα «Ταρζάν-Γκαούρ»… πολύ πράμα· τα δανειζόμουνα, από το γιο της κ. Θεοδώρας, που ήταν συνομήλικός μου… σε σημείο που, να δέχομαι να κάνω θελήματα, που μ’ έστελνε, η κυρα-Θοδώρα, αντί να στείλει το γιο της, μπας και κουραστεί!

Στη Β΄ ή Γ΄ τάξη του Δημοτικού, σκύβοντας στο θρανίο είδα το βρακάκι της Βιβής! Μου άρεσε αυτό που είδα… Έτσι, μια ή δυο φορές τη μέρα, έσκυβα δήθεν για να φθάσω τη γόμα ή την ξύστρα που ο ίδιος είχα πετάξει… Αργότερα, διάβασα πολύ «Μάσκα» κι έγινα «ένα» με τον «Άγιο» και τον «Λεμι-Κώσιον»!

Η αγάπη για τον Κινηματογράφο ξεκίνησε από τον «Απόλλωνα» του «Απάτη»… Εκεί είδα, για πρώτη φορά, τον Ταρζάν με τον Τζόνυ Βαϊσμίλερ! Αμέσως, μετά, Ζορρό! Αργότερα, δούλεψα στο Σινεμά… στην αρχή πουλώντας λεμονάδες, πορτοκαλάδες… Έβλεπα το έργο στη βραδινή παράσταση… Με μαγνήτιζε η υπόθεση… την οποία, το δεύτερο ή τρίτο βράδυ, βαριόμουνα…· έτσι, άρχισα να παρακολουθώ τις ταινίες από την τεχνική πλευρά τους (σκηνοθεσία, σκηνογραφία, μουσική…).

Η Τρίπολη είναι, πλέον, μια άναρχη πόλη: άνθρωποι περιπατούν στο δρόμο και αυτοκίνητα στο πεζοδρόμιο… Κτίρια πολυώροφα σε 5μετρους δρόμους… Έχει χάσει την παλιά της αίγλη και κολυμπάει σε πελάγη κακογουστιάς, ασημότητας και καρακιτσαρίας… Η Τρίπολη είναι μια «γκέι» πόλη όσον αφορά το χαρακτήρα της: καφετέριες, εκκλησίες, μικρομάγαζα…, της κουλτούρας όχι, ούτε χώροι, ούτε στέκια… Είναι μια καταστροφική πόλη… αφού μόνη της χαλάει πλατείες και δεν τις φτιάχνει, χαλάει πάρκα και δεν τα φτιάχνει…

Ξανανεβαίνοντας στη Δεξαμενή, μετά από 10ετίες, στα μάτια μου, ο Αγιο-Βασίλης με το αστικό τοπίο που τον περιβάλει, συνθέτει μια εξωφρενική αρχιτεκτονική αντίφαση… του σμόκιν με ντρίλινο παντελόνι… Αν και αυτή η μεγαλειώδης αντίφαση, για μένα εξακολουθεί να είναι μια πόλη, που, πλέον, την αγαπώ όχι, τη συμπονώ ναι…

Γυρίζω μόνος μου –χωρίς ουτ’ έναν ξένο δίπλα μου- από την έρημη Παιδαγ. Ακαδημία ως το έρημο Τρένο· από το έρημο Μαντζούνειο ως το έρημο Σύνταγμα· από τον έρημο Μαηθανάση ως το έρημο πάρκο…· από το έρημο “Μαλλιαροπούλειο” ως τ’ ανύπαρκτα μπουρδέλα… και νιώθω, εγώ, ξένος στην πόλη, που, γεννήθηκα!

Το συνονθύλευμα φυλών, χρωμάτων, γλωσσών… μου δημιουργεί προφητικές εικόνες καραγκιόζ-μπερντέ του 18ου και 19ου αι., που, Καραγκιόζης και Χατζιαβάτης, ως ντελάληδες, εξέρχονται από το σαράι της πλ. Άρεως, και καλούν Άγγλους, Γάλλους, Πορτογάλους, Αλβανούς και Πακιστανούς, Γεωργιανούς και Αφρικανούς, Ρώσους και Πολωνούς… όπως έρθουν στην αυλή του πασά…

Θα ήθελα μια Τρίπολη με, όχι πάνω από διώροφα, με κήπους στις ταράτσες, την Ταξιαρχών ένα ποτάμι που να κυλάει τα νερά του και να περνάει από την πλ. Κεντρική, Κύπρου, Χατζηχρήστου…, τα περιβόλια στα ντουζένια τους, έναν ήρεμο και συνετό Κολοκοτρώνη που να δείχνει κατά τα Τρίκορφα, το Μουσείο του Αγώνα, πεζοδρομημένο το Ιστορικό Κέντρο της, μια πόλη χωρίς κλειδιά σε σπίτια και μαγαζιά, μ’ ένα τρενάκι που να περιέρχεται όλα τα ‘ξωκλήσια, με δεντροστοιχίες στις τέσσερις αρκτικές οδούς… Κ.Π.

Είναι περιττό να ξανατονίσουμε τη σημασία, του ΜΟΥΣΕΙΟΥ ΤΟΥ ΑΓΩΝΑ, για την Τρίπολη, ιδιαίτερα, σήμερα, που, τα πάντα έχουν νεκρώσει… και που, η Τρίπολη, έχει πληγεί πρώτη, απ’ όλες τις άλλες, ένεκα πολλών λόγων -μη παραγωγικότητα, μη βιομηχανία, μη βιοτεχνία και εμπόριο, μη κάτι το ιδιαίτερο… αφού συνεχίζει να παραμένει μια αντιεπισκεψιακή πόλη, μη Ομογενειακή βοήθεια όπως παλιά…- κι επομένως έχει ανάγκη προσθετικών επεμβάσεων προκειμένου γίνει επισκέψιμη… και αυτό, δεν μπορεί να είναι κάτι άλλο διαφορετικό από την Ιστορία της και τη θρυλική Άλωσή της… την οποία, δύναται ν’ αναγάγει σε πόλο έλξης Μαθητών, Εκδρομέων, ΚΑΠΗ, Τουριστών, Ιστορικών, Περιηγητών… απ’ όλη την Ελλάδα… οπότε κάτι να γίνεται και να υπάρχει κίνηση, καθόλη τη διάρκεια του έτους, ώστε να εισρέει χρήμα, να δημιουργηθούν άλλες επαγγελματικές μονάδες…!

Όπως στα Γιάννενα, το «Μουσείο Κέρινων Ομοιωμάτων Βρέλλη», επί 10ετίες, συγκεντρώνει κόσμο και κοσμάκη, έτσι μπορεί να γίνει και στην Τρίπολη και, πολύ περισσότερο, αφού απέχουμε μόλις σκάρτες 2 ώρες από την Αθήνα των 5 εκατομ. κατοίκων! Αρκεί να έχουν κάτι να ‘δουν όλοι αυτοί οι άνθρωποι… δηλ. μικρές –σε φυσικά μεγέθη- εικόνες από παραστάσεις της «Επαναστατικής Τριπολιτσάς» όπως: ο μαρτυρικός θάνατος του προδότη Κουγιά, σύσκεψη Κολοκοτρώνη και Καπεταναίων με Δημ. Υψηλάντη, είσοδος Δούνια, είσοδος Κεφάλα, Σύλληψη Χαρεμιών, Φιλική Εταιρεία, Κρυφό Σχολειό, οδομαχίες κατά την Άλωση, Μπουμπουλίνα, Φιλέλληνες, η Οιρκτή του Σεραγιού, ο Δανιήλ, ο Γρηγόριος Ε΄…

Όπως είπαμε, κατά την Εφημερίδα, ο χώρος είναι δίπλα -δεξιά- από το Δικαστήριο… Πρέπει να σκαφτεί ο δρόμος στα 5 μ.περίπου, με φάρδος 6 μ., να υπάρχει ένας 2μετρος διάδρομος αμυδρά φωτιζόμενος –εννοείται πως πρέπει να έχουν γίνει τα τεχνικά μικροέργα… όπως αποστραγγιστικά…- και, δεξιά και αριστερά, να υπάρχουν κουπεδάκια με διαφορετική παράσταση το καθένα… Τεχνικά, δεν είμαστε, εμείς, που… όμως, γενικά, αυτό θα ‘ναι το πλαίσιο στο οποίο πρέπει να κινηθούμε…

Με την ευκαιρία δίνουμε κάποιες εικόνες-παραδείγματα από το Μουσείο Παύλου Βρέλλη των Ιωαννίνων… Το δικό μας, να είστε βέβαιοι, θα είναι ασυγκρίτως καλύτερο!

Η γλυπτική, από την ίδια της τη φύση, εκπληρώνει το υψηλότερο όραμα της τέχνης από τότε που δημιουργήθηκε:

την υπέρβαση της φθοράς και του θανάτου, την κατάκτηση της αιωνιότητας, τη διάρκεια. Η γλυπτική υψώνει τη ζωή, την ιστορία, στη δύναμη της μνήμης. Μνημειώνει ό,τι αξίζει να διασωθεί από τη λήθη. Μνήμα, μνημείον, μνημειακό είναι λέξεις που μαρτυρούν αυτή την ευγενή καταγωγή.

Η γλυπτική, λόγω της αντοχής των υλικών της, προοριζόταν κυρίως για τον ανοιχτό, υπαίθριο χώρο. Έτσι, αναδείχτηκε στην κατ’ εξοχήν τέχνη του δήμου, της πολιτείας. Οι αρχαίοι Έλληνες την είχαν αναγάγει σε παιδευτικό θεσμό της πόλεως. Τίποτε δεν εκφράζει εγκυρότερα και πιο εύγλωττα τους δημοκρατικούς θεσμούς από τις μαρτυρίες των έργων τέχνης, και ιδιαίτερα της γλυπτικής, που είχε άλλωστε το μοναδικό προνόμιο να αναμετρηθεί με το χρόνο.

Τα υπαίθρια γλυπτά, λόγω της καλλιτεχνικής και της ιστορικής τους σημασίας, θεωρούνται και είναι μνημεία, αφού με τον όρο «μνημείο» χαρακτηρίζεται ένα αντικείμενο που χρησιμεύει στη διαιώνιση της μνήμης ενός ή πολλών προσώπων, ενός γεγονότος ή μιας ιδέας.

Η υπαίθρια γλυπτική ωστόσο παρουσιάζει μια ιδιαιτερότητα σε σχέση με την ελεύθερη καλλιτεχνική δημιουργία ή τα έργα γλυπτικής των Μουσείων. Το γλυπτό έργο τέχνης  φέρει τη σφραγίδα του δημιουργού του, φανερώνει την έμπνευση και το ταλέντο του και αντικατοπτρίζει τα προσωπικά του βιώματα. Τοποθετείται στο χώρο, που γίνεται το άμεσο περιβάλλον του και  καλείται  να «συνομιλήσει» με το θεατή. Παράλληλα φέρει τη σφραγίδα της εποχής του,  ανήκει σε όλους και προσβλέπει στη γενική αποδοχή. Προκύπτει συνήθως μετά από παραγγελία, ανάθεση, καλλιτεχνικό διαγωνισμό ή δωρεά, καθ’ υπαγόρευση κάποιου φορέα, δημόσιου ή ιδιωτικού.

Η επιλογή του χώρου τοποθέτησης του  ήταν και είναι καθοριστική για το τελικό αισθητικό αποτέλεσμα και την ένταξη του γλυπτού στον περιβάλλοντα χώρο. Συνήθως η σχετική επιχειρηματολογία αφορά είτε την ιστορική σύνδεση του χώρου με το τιμώμενο πρόσωπο ή γεγονός, είτε αρχιτεκτονικές και χωροθετικές παραμέτρους. Τη συνολική όμως εικόνα του γλυπτού επηρεάζουν οι διαρρυθμίσεις του περιβάλλοντος χώρου, το πράσινό, ο φωτισμός, η κυκλοφορία και η κίνηση των πεζών καθώς και το βάθρο, το οποίο άλλοτε αναβαθμίζει και άλλοτε υποβαθμίζει το έργο τέχνης, ενώ ενίοτε είναι αδιάφορο.

Διάσπαρτα, λοιπόν, στην πόλη της Τρίπολης είναι τοποθετημένα αρκετά γλυπτά έργα τέχνης, άλλα αξιόλογα και άλλα μικρότερης αισθητικής αξίας, όλα όμως σημαντικά για την ιστορία του τόπου μας, ως πολύτιμοι δείκτες του νεοελληνικού μας βίου· μνημεία, αγάλματα, προτομές, που φιλοτεχνήθηκαν, άλλα με αφορμή την απόδοση φόρου τιμής σε κάποιο σημαντικό πρόσωπο και άλλα ως έκφραση καλλιτεχνικής δημιουργίας.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η ορειχάλκινη προτομή του μεγάλου μαέστρου Δημήτριου Μητρόπουλου, μπροστά από το Μαλλιαροπούλειο Θέατρο, η οποία είναι φιλοτεχνημένη από τον γλύπτη Θανάση Απάρτη, που ήταν μαθητής του Μπουρντέλ.  Αποτελεί αντίτυπο της προτομής που εκτέθηκε το 1962 στη Μπιενάλε της Αλεξάνδρειας, το 1965 στην Πανελλήνια έκθεση, το 1969 στο Κολλέγιο Αθηνών και το 1977 στο Γαλλικό Ινστιτούτο της Αθήνας. Η προτομή  διακρίνεται για την αφαιρετική της διάθεση και τη μελετημένη διατύπωση των ανατομικών λεπτομερειών. Το πλαίσιο του προσώπου, με τη δημιουργία μικρών, συνεχών, παλλόμενων επιφανειών που αναδεικνύουν τις αξίες του φωτός, προσδίδει στο σύνολο δύναμη και εκφραστικότητα. Ο Θ. Απάρτης ακολουθεί εδώ μια από τις βασικές αρχές της διδασκαλίας του Μπουρντέλ, όπως περιγράφει στην αυτοβιογραφία του : «το σχέδιο από μέσα προς τα έξω και πάλι προς τα μέσα».Η ελαφρά στροφή του κεφαλιού προς τα δεξιά, και οι ευγενικές γραμμές γύρω από το στόμα κάνουν το έργο να σφύζει από φυσική και πνευματική ζωή. Στο έργο διακρίνεται εύκολα πως ο Απάρτης δεν περιορίζεται στα επιφανειακά στοιχεία, αλλά αγωνίζεται να μεταφέρει σε πλαστικές αξίες (ανήσυχες επιφάνειες, διακοπτόμενα επίπεδα) όχι ό,τι βλέπει στο μοντέλο του , αλλά και ό,τι ξέρει γι’αυτό.

Η θεματολογία των προτομών της πόλης καλύπτει όλο το φάσμα· ανθρώπους των γραμμάτων και των τεχνών, επισκόπους, ήρωες, ευεργέτες, δημάρχους, στους οποίους η προτομή αποτελεί φόρο απότισης τιμής στις αρετές τους. Στην πόλη μας υπάρχουν μεταξύ άλλων, η προτομή του Επισκόπου Βρεσθένης Θεοδώρητου, μπροστά από το πάρκο των Φιλοδένδρων, η οποία είναι φιλοτεχνημένη από τον Αρκάδα γλύπτη Θεόδωρο Βασιλόπουλο, η ορειχάλκινη προτομή του Αλέξανδρου Παπαναστασίου-στο πάρκο του Δικαστηρίου- και το ορειχάλκινο άγαλμα της Μάνας-στην πλατεία του Άρεως-  φιλοτεχνημένα από τον επίσης Αρκάδα γλύπτη Γεώργιο Γεωργίου. Ο Αρκάς γλύπτης κατορθώνει με τη μορφική λιτότητα και την υφολογική αυστηρότητα να αποδεσμευτεί από την ακαδημαϊκή παράδοση, δίνοντας εξωτερική πιστότητα και εσωτερική αλήθεια στα γλυπτά του. Επίσης η  ορειχάλκινη προτομή του πορθητή της Τριπολιτσάς  Μανώλη Δούνια, η οποία βρίσκεται στο περίβολο του ναού της Μεταμόρφωσης, φιλοτεχνημένη από τον γλύπτη Βάσο Καπάνταη. Η μορφή του αγωνιστή δεν είναι  μεταφορά οπτικών εμπειριών αλλά βασίζεται στη λογική του φορμαλισμού. Ο Καπάνταης ξεπέρασε τη ψυχρή ακαδημαϊκή γλώσσα και δημιούργησε μια προτομή με εσωτερικό ρυθμό. Αυτό το πέτυχε με τη σχηματοποίηση, τη λιτότητα, την απουσία των περιττών στοιχείων και την έμφαση στο ουσιώδες, δηλαδή στη μορφοποίηση της προσωπικότητας του Δούνια. Και βέβαια ο ανδριάντας του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη, έργο του Φάνη Σακελλαρίου, ο οποίος παρουσιάζει το Γέρο του Μοριά, τη στιγμή που τραβά με το αριστερό του χέρι τα χαλινάρια και υποχρεώνει το άλογό του να σταθεί ακίνητο στα πίσω πόδια του, ενώ  αυτός ανασηκώνεται, κραδαίνοντας το σπαθί του. Η στάση του αλόγου και η κίνηση του δεξιού χεριού του στρατηγού, η θέση του σώματος του και η έκφραση του προσώπου του ,  αποβλέπουν να δώσουν το χαρακτήρα μιας μεγάλης αποφασιστικής στιγμής. Ο Κολοκοτρώνης ανακόπτει τον ορμητικό καλπασμό του αλόγου του, για να εποπτεύσει καλύτερα το πεδίο της μάχης και να αποφασίσει γρήγορα προς τα πού είναι περισσότερο ανάγκη να στραφεί. Γι΄αυτό το λόγο, το έργο έχει οργανωθεί σε δύο σειρές θέματα, διαγώνια και κάθετα-διαγώνια, όπως ο κορμός του ανασηκωμένου στα πισινά  πόδια αλόγου, το χαλινάρι και τα μπροστινά πόδια του και κάθετα, όπως το σώμα του Κολοκοτρώνη, ο λαιμός, το πίσω μέρος και η ουρά του αλόγου-που δίνουν αμεσότητα και αλήθεια στο σύνολο. Μ’ αυτό  τον τρόπο το έργο κερδίζει ένα πλούσιο εκφραστικό περιεχόμενο.

Το έργο κινείται στο κλίμα του ακαδημαϊκού ρεαλισμού και διακρίνεται για την μνημειακότητά του.

Η υπαίθρια γλυπτική στην Τρίπολη φαίνεται ν’ αποτελεί ένα ανομοιογενές σύνολο. Επιβάλλεται με συντονισμένες ενέργειες να γίνει η καταγραφή όλων των υπαρχόντων γλυπτών, με αναφορά στο πρόσωπο και το έργο των δημιουργών τους και για ποιο λόγο φιλοτεχνήθηκαν. Επίσης είναι  απαραίτητη η συντήρηση και η προστασία τους.  Η διασφάλιση της ποιότητας και της αισθητικής των γλυπτών έργων, η σωστή διαχείριση του δημόσιου χώρου, η ενθάρρυνση της σύγχρονης καλλιτεχνικής δημιουργίας, καθώς και η αποκατάσταση της αναγνωσιμότητας και της επικοινωνίας, με το κοινό της πόλης, είναι στοιχεία παιδείας με στόχο την συνειδητοποίηση της πολιτιστικής μας κληρονομιάς.

ΥΓ. Το άρθρο αυτό επικεντρώθηκε και σε  κάποια  γλυπτά, τα οποία δεν είναι γνωστά στο ευρύ κοινό της πόλης ενώ δεν αναφέρονται άλλα πολύ γνωστά και σημαντικά δημιουργήματα, γιατί σκοπός του δεν είναι η καταγραφή των γλυπτών της  πόλης αλλά ένας προβληματισμός για τη διαχείριση της υπαίθριας γλυπτικής.